Boskoop laat burgers online gemeentebeleid schrijven

Waarom kiest de gemeente Boskoop om burgers op deze interactieve manier bij gemeentebeleid te betrekken?
 ‘Het idee is ontstaan vanuit de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) zelf. Daarin staat dat de overheid niet alles van bovenaf moet regelen, maar vooral samen moet werken met de burger. De gemeente Boskoop neemt dat, in geval van haar nieuwe Wmo-notitie, heel letterlijk. We willen de standaardaanpak los te laten. Niet ambtenaren bedenken vanachter hun bureau wat goed is voor de stad. Maar Boskopers geven eerst zelf aan waar ze beleid over willen en wat dat moet inhouden. We hopen zo op meer betrokkenheid en draagvlak.'

Wat kunnen bezoekers doen op de website BoskoopActief.nl?
‘BoskoopActief.nl is een online communicatieplatform dat bestaat uit 3 delen. Op één deel kunnen burgers zelf een onderwerp starten en vertellen wat zij beleven rond het Wmo-thema jeugd, bijvoorbeeld in een filmpje. Zo vragen ze aandacht voor dat onderwerp. Een tweede deel brengt burgers direct met elkaar in contact. Een inwoner kan een oproep plaatsen, bijvoorbeeld ‘Ik wil een buurtfeest organiseren, wie helpt mij mee?'. Via het derde deel van de site kunnen Boskopers meeschrijven aan beleidsvoorstellen voor de Wmo. Dit gedeelte is een wiki, een website waarop gebruikers, door tekst te plaatsen en andere tekst weg te halen, gezamenlijk aan een tekst werken. Boskopers schrijven dus samen aan Wmo-voorstellen.'  

Een website waarop burgers filmpjes plaatsen en beleid schrijven via een wiki. Past die aanpak bij de Wmo waar toch ook veel ouderen gebruik van maken?
‘Om te onderzoeken wat in de praktijk aanslaat, starten we bewust met het Wmo-thema jeugd. Jongeren zijn gewend hun leven met hun mobieltje in beeld te brengen en filmpjes online te zetten. Maar als gemeente schaffen we ook camera's aan. Zo hopen we ook ouders, welzijnswerkers en buurtbewoners te activeren om hun ervaringen te filmen. Maar inwoners kunnen op de website ook gewoon hun mening schrijven. Daarnaast gaan wij zelf de straat op om mensen op te zoeken en te interviewen.'

Het klinkt als een ambitieus project. Hoe zie jij het als ambtenaar tegemoet?
‘Ik vind het spannend omdat veel in de praktijk duidelijk moet worden. Zo veel aan burgers overlaten, is toch een beetje pionieren. Het is bijvoorbeeld lastig in te schatten hoeveel ik de wiki of de andere websitegedeelten bij moet sturen, maar ook of burgers wel mee gaan doen aan de site en wat zij gaan indienen. We hopen natuurlijk dat mensen de stap maken van kritiek hebben op beleid, naar zelf constructief meedenken. Het pionieren vind ik geweldig. Ik voel me een stuk minder een standaard beleidsambtenaar.'

Wat wordt als ambtenaar jouw rol bij de website?
‘Ik word moderator en wil voorkomen dat er geen vervelende situaties ontstaan. Maar het beste is als ik me zo min mogelijk met de inhoud van de site en de wiki bemoei. Bezoekers moeten de vrijheid hebben om ideeën te spuien en te discussiëren. Het zou kunnen dat ik het gesprek gaande moet houden met suggesties, maar dan zonder ze op te dringen. In te veel ideeën aandragen en bijsturen, schuilt het gevaar dat de gemeente weer van bovenaf beleid oplegt. Als een discussie echt oeverloos wordt, kan ik een stelling op de website zetten. Dan kunnen bezoekers stemmen en daarna is dat punt gesloten.'

Is er animo voor dit project onder jullie ambtenaren en bestuurders?
‘Dit project vraagt wel een omslag bij ambtenaren. In de voorbereiding van het project ben ik vooral in het ambtelijk apparaat tegen muren opgelopen. Over het algemeen vinden ambtenaren, als het om beleid maken gaat, het eng om zo de regie uit handen te geven aan burgers. Vaak rijst de vraag of burgers vroeg in het proces mee moeten denken. Burgers zouden te weinig inhoudelijke kennis hebben om tot beleid te komen. Maar ik geloof dat er genoeg burgers zijn met expertise en waardevolle praktijkervaringen. We moeten zorgen dat ze die op een laagdrempelige en moderne manier kunnen spuien.'

Wat doet de gemeente met resultaat van de Wmo-wiki?
‘We willen in 3 maanden tot een Wmo-tekst komen. Het resultaat gaat naar een gemeenteambtenaar om het voorstel helemaal klaar te maken. Uiteindelijk wordt het ter besluitvorming ingediend bij de gemeenteraad en het college. Net zoals normaal blijft overeind dat de gemeenteraad beslist. Een wiki is voor ons geen democratisch besluitvormingssysteem. Wel geeft het voorstel meer dan normaal weer wat burgers willen. Dus als de raad of het college zeggen ‘wij doen er niets mee', dan hebben ze wel een probleem met hun kiezers.'